Algemeen
Een amblyoop oog (lui oog) is een oog waarbij het vermogen om te zien achter gebleven is in de ontwikkeling. Het ontstaat vaak tijdens de kinderjaren. Het andere oog heeft meestal wel een goed gezichtsvermogen ontwikkeld. Heel zelden komt een lui oog van beide ogen voor. Een amblyoop oog ontstaat vaak doordat het beeld dat in het oog binnenkomt onderdrukt wordt in de hersenen. Het komt gemiddeld bij 2,5% van de bevolking voor. Erfelijkheid kan een rol spelen.
Oorzaken van amblyopie
Een amblyopie kan veroorzaakt worden door verschillende factoren:
- Scheelzien. Het beeld wordt onderdrukt om dubbelzien te voorkomen.
- Verschil in brilsterkte tussen de beide ogen (anisometropie). Het meest onduidelijke beeld wordt onderdrukt. Vaak is dit het oog met de hoogste bril afwijking.
- Een hoge brilsterkte van beide ogen.
- Een troebeling van de van de ooglens (aangeboren cataract) of hoornvliesafwijkingen of een hangend ooglid (ptosis). Het meest onduidelijke/ vervormde beeld wordt uitgeschakeld. We noemen dit een deprivatie amblyopie.
Deze oorzaken leiden alleen op een jonge leeftijd tot een amblyopie, wanneer het scherp zien nog in ontwikkeling is. Belangrijk is dan ook om zo snel mogelijk met de behandeling te starten. Na een bepaalde leeftijd is de gezichtsscherpte niet meer te verbeteren. Afhankelijk van de oorzaak is dat tot ongeveer 8 of 12 jaar.
Behandeling
De behandeling kan pas beginnen als de oorzaken van de amblyopie zijn vastgesteld en evtentueel behandeld.
Bij de behandeling is van belang dat het kind leert om het amblyope oog te gaan gebruiken. Dit kunnen we doen door:
- Het voorschrijven van een bril
- Occlusie (afplakken) van het goede oog met behulp van een oogpleister gedurende een aantal uren per dag of per week.
- Farmacologische penalisatie. Door middel van het geven van oogdruppels (atropine) bij het goede oog wordt de pupil verwijd en de accommodatie (vermogen om scherp te stellen) stilgelegd zodat het goede oog minder goed gaat zien dan het amblyope oog.
- Als er sprake is van cataract (staar) een cataract-operatie
- Als er sprake is van een ptosis (hangend ooglid) een eventuele ptosiscorrectie
- Als er sprake is van een hoornvliesafwijking een contactlens om de hoornvliesafwijking te corrigeren.
- Of een combinatie van bovenstaande.
Keuze van de behandeling
De keuze van behandeling is afhankelijk van verschillende factoren. Deze zijn: de gezichtsscherpte, de oogstand, de samenwerking tussen de ogen, de brilafwijking, de leeftijd van het kind, de oorzaak van de amblyopie, het effect van de amblyopiebehandeling, te verwachten complicaties, de medische voorgeschiedenis, therapietrouw en eventuele huidproblematiek.
De controleafspraken bij de orthoptist hebben als doel: controle van bovengenoemde factoren. Afhankelijk van de bevindingen stelt de orthoptist de behandeling bij of wordt een andere behandelmethode gekozen. Als de maximale gezichtsscherpte is bereikt, wordt de behandeling afgebouwd.
Duur van de behandeling
Ook de duur van de behandeling is afhankelijk van dezelfde factoren die benoemd zijn bij de keus van behandeling. Amblyopiebehandeling kan wel enkele jaren duren. Dit heeft te maken met het feit dat het enige tijd kan duren voor de maximale gezichtsscherpte is bereikt. Daarnaast neemt het afbouwen ook langere tijd in beslag. Vooral omdat de ontwikkeling van het zien op kinderleeftijd langdurig beïnvloedbaar is.
Meer informatie
Wanneer u nog vragen heeft, stelt u deze dan aan de behandelend orthoptist bij uw volgende afspraak.
Samenwerking
De afdeling Oogheelkunde maakt onderdeel uit van het Oogzorgnetwerk. Het Oogzorgnetwerk is een samenwerkingsverband tussen verschillende oogheelkundige afdelingen in Nederland. Het Oogzorgnetwerk is een initiatief van het Oogziekenhuis Rotterdam.
Hoe gaan wij met uw vertrouwelijke gegevens om
Zodra u zich meldt in het ziekenhuis, leggen wij persoonlijke gegevens over u vast. Die gegevens zijn geheim. Alleen de arts die u behandelt, de ziekenhuismedewerkers die bij uw behandeling betrokken zijn en uzelf mogen uw gegevens inzien. Daarnaast kunnen uw huisarts, de huisartsenpost en uw apotheker een samenvatting van uw medische gegevens inzien bij spoedeisende zorg buiten praktijkuren. Meer informatie over de omgang met uw gegevens en andere rechten en plichten, kunt u lezen in de folder ‘Uw rechten en plichten als patiënt’. Deze folder is verkrijgbaar op de poliklinieken, de verpleegafdelingen en bij het Bureau Patiëntenvoorlichting. De folder kunt u ook lezen op
www.slingeland.nl.
Slingeland Ziekenhuis
Kruisbergseweg 25
Postadres:
Postbus 169
7000 AD Doetinchem
Telefoon: (0314) 32 99 11
Internet:
www.slingeland.nl 
